Cẩm nang › Chiến thuật trung cuộc

Trong các hình dưới, Đỏ đi trước. Mũi tên xanh là nước đi, mũi tên đỏ là đường tấn công.

1. Bắt đôi

Một quân tấn công hai quân đối phương cùng lúc. Đối phương chỉ đi được một nước nên chỉ cứu được một quân. Quân nào cũng bắt đôi được, kể cả con Tốt nhỏ bé.

Mã đen không ăn được Tốt (Tốt đứng ngay cạnh, mà Mã không ăn theo đường thẳng), Pháo đen cũng không ăn được vì không có ngòi. Dù Đen làm gì, Đỏ vẫn đổi một Tốt lấy ít nhất một quân lớn. Xe và Mã bắt đôi còn đáng sợ hơn, xem ví dụ trong bài Quân Xe và Quân Mã.

2. Ghim quân

Một quân đối phương đứng chắn giữa Xe của bạn và một quân quý hơn phía sau, thường là Tướng. Nếu nó rời chỗ, quân phía sau sẽ bị ăn hoặc Tướng bị chiếu, nên nó gần như bị “đóng đinh”. Quân bị ghim không bảo vệ được ai, và bạn có thể đưa thêm quân đến tấn công nó.

Hình minh hoạ và cách thoát ghim có trong mục Ghim quân bằng Xe. Xe là quân ghim hiệu quả nhất vì nó đánh xa theo đường thẳng và không cần ngòi.

3. Chiếu kép

Một nước đi khiến hai quân cùng chiếu Tướng: quân vừa đi và một quân phía sau nó vừa được “mở đường”. Không thể chặn hay ăn cả hai quân cùng lúc, nên đối phương chỉ còn cách chạy Tướng.

1. Mã 5 tấn 4: Mã nhảy lên f7 và chiếu Tướng, đồng thời mở cột e cho Xe e2 cùng chiếu. Đen chỉ còn một nước: Tướng 5 bình 6 (d9 bị Tướng đỏ lộ mặt). Đỏ tiếp 2. Mã 4 tấn 3, ăn Xe đen ở g9.

Đây là sức mạnh của quân đứng chắn trước Xe, Pháo của mình: chỉ cần nó đi một nước có đe doạ, quân phía sau tự động tấn công theo.

4. Thí quân dụ quân phòng thủ

Thí quân là cố ý cho đối phương ăn một quân để đạt được điều lớn hơn. Kiểu thí phổ biến nhất: dụ một quân phòng thủ rời vị trí, vì quân đó đang làm một việc quan trọng.

Nếu Đỏ đi ngay Xe 3 tấn 2 (Xe xuống g9 chiếu), Đen có hai cách đỡ: Tượng e7 ăn Xe, hoặc Sĩ e8 lên f9 chặn. Vậy Đỏ thí Pháo trước:

1. 1. Pháo 7 tấn 2: Pháo xuống c9 chiếu qua ngòi là Sĩ d9. Tướng không chạy được, Sĩ không chặn được, nên Đen buộc phải Tượng 5 thoái 3 (Tượng e7 ăn Pháo).
2. 2. Xe 3 tấn 2: Xe xuống g9 chiếu. Giờ không còn Tượng nào canh g9. Sĩ e8 cũng không lên f9 chặn được, vì rời e8 là cột e trống và hai Tướng đối mặt. Chiếu bí.

5. Thí Xe nhờ luật lộ mặt Tướng

Tướng của bạn, đứng yên ở nhà, cũng là một quân tấn công: nhờ luật lộ mặt, nó cấm Tướng đối phương bước vào cột của nó. Đòn sau đây dựa hoàn toàn vào điều đó.

1. Xe 5 tấn 1: Xe ăn Sĩ e8, chiếu Tướng. Tướng đen không ăn được Xe, vì ăn xong Tướng sẽ đứng ở e8 đối mặt với Tướng đỏ e0 trên cột trống. Đen chỉ còn hai cách:

• Sĩ 6 tấn 5 (Sĩ f9 ăn Xe): Đỏ đi 2. Xe 3 tấn 3, Xe g6 ăn Tượng g9 và chiếu theo hàng cuối, chiếu bí.
• Tướng 5 bình 4 (chạy sang d9): Đỏ đi 2. Xe 3 bình 6, Xe sang d6 chiếu theo cột d, chiếu bí.

Làm sao để tìm ra đòn

1. Mỗi nước, xem mọi nước chiếu và mọi nước ăn quân của mình trước, kể cả những nước trông như mất quân. Đòn thí thường ẩn trong đó.
2. Tìm quân đối phương không được bảo vệ và những quân đang đứng thẳng hàng với nhau hoặc với Tướng: đó là mục tiêu của bắt đôi và ghim.
3. Hỏi “quân phòng thủ này đang làm mấy việc?” Quân nào làm hai việc cùng lúc, như Tượng e7 ở đòn 4, là quân có thể bị dụ đi.
4. Luyện bằng bài tập. Thử sức với 6 bài tập chiếu hết trong 2 nước và các thế trong 7 thế sát cục cơ bản.

© 2026 Cờ Tướng Võ Lâm · Hướng dẫn chơi · Cẩm nang · Giới thiệu · Liên hệ · Quyền riêng tư · Điều khoản